2) İş Modeli ve Faaliyet Alanı

Merck & Co., Inc. (MRK), temel olarak “İlaç (İnsan Sağlığı)” ve “Hayvan Sağlığı” olmak üzere iki ana faaliyet segmentinde çalışan küresel bir sağlık ve ilaç şirketidir. Şirket, insan ve hayvan hastalıklarının tedavisi, önlenmesi ve kontrolü için reçeteli ilaçlar, biyolojik tedaviler ve aşılar keşfeder, geliştirir, üretir ve pazarlar.

• İnsan Sağlığı (Pharmaceutical): Bu segment; onkoloji, immünoloji, kardiyometabolik hastalıklar, solunum yolu hastalıkları ve bulaşıcı hastalıklar için reçeteli ilaçlar ve aşıları kapsar. Şirket, bu ürünleri öncelikle ilaç toptancılarına, perakendecilere, hastanelere, devlet kurumlarına ve yönetilen sağlık hizmeti sağlayıcılarına (örneğin sağlık bakım organizasyonları) satar.
• Hayvan Sağlığı (Animal Health): Çiftlik ve evcil hayvanlar için veterinerlik ilaçları, aşılar ve sağlık yönetimi çözümleri sunar. Ayrıca dijital olarak birbirine bağlı hayvan kimlik tespiti ve izleme ürünleri de pazarlar. Bu ürünler veterinerlere, distribütörlere, çiftçilere ve evcil hayvan sahiplerine satılır.

Nasıl Para Kazanıyor?

Merck, kendi iç AR-GE faaliyetlerinden çıkan veya stratejik ortaklıklar ve satın almalar (örneğin Prometheus, Harpoon, Cidara ve Verona Pharma satın almaları) yoluyla elde ettiği ilaç ve aşıların küresel satışından para kazanır. 2025 yılı itibarıyla şirket 65,01 milyar dolar yıllık gelir elde etmiştir. Bu gelirin aslan payını, 2025 yılında tek başına 31,64 milyar dolar (toplam satışların %49’u) satış rakamına ulaşan gişe rekorları kıran kanser ilacı Keytruda oluşturmaktadır. Şirketin diğer büyük gelir kaynakları arasında HPV aşısı Gardasil/Gardasil 9 (5,23 milyar dolar) ve 6,35 milyar dolar satış yapan Hayvan Sağlığı birimi yer almaktadır.

Sektörün Büyüklüğü, Rakipler ve Şirketin Konumu

Merck, 285 milyar dolarlık piyasa değeri ile küresel ilaç sektöründe “Mega-Cap” (dev sermayeli) kategorisinde yer alan sektör liderlerinden biridir. Şirket; onkoloji, aşılar ve hayvan sağlığı gibi alanlarda baskın bir konuma ve pazar payına sahiptir. Sektör oldukça rekabetçi ve yenilik odaklıdır. Merck’in başlıca rakipleri arasında Johnson & Johnson, Pfizer, AbbVie, AstraZeneca, Novartis, Sanofi, Novo Nordisk, GSK ve Bristol-Myers Squibb gibi dev çok uluslu şirketlerin yanı sıra, daha küçük biyoteknoloji firmaları ve jenerik/biyobenzer ilaç üreticileri bulunmaktadır.

Trendler ve Regülasyonlar

İlaç sektörü, ABD’de FDA, Avrupa’da EMA ve Çin’de NMPA gibi kurumlar tarafından klinik testler, üretim, etiketleme ve pazarlama standartları açısından son derece sıkı bir şekilde denetlenmektedir.

• Maliyetleri Düşürme Trendi: Küresel çapta hükümetler ve sağlık kuruluşları, sağlık hizmetleri maliyetlerini kontrol altına almak için ilaç fiyatları üzerinde yoğun baskı kurmaktadır.
• ABD – Enflasyonu Düşürme Yasası (IRA): 2022’de geçen bu yasa ile Medicare programı belirli ilaçların fiyatlarını müzakere etme ve belirleme yetkisi kazanmıştır. Örneğin, diyabet ilaçları Januvia (2026’da yürürlüğe girecek) ve Janumet (2027) ile Lenvima (2028) fiyat belirleme programına dahil edilmiştir. Şirketin en büyük gelir kaynağı olan Keytruda’nın da 2029 yılında bu fiyat belirleme uygulamasına girmesi ve ABD satışlarının bu tarihten sonra önemli ölçüde düşmesi beklenmektedir.
• Çin – Hacme Dayalı Satın Alma (VBP): Çin hükümeti, yapısal reformlarla jenerik ikamesini hızlandırmakta ve Ulusal Geri Ödeme İlaç Listesi (NRDL) güncellemeleri ile olgun ürünlerin fiyatlarında ortalama %50-60’a varan indirimler talep etmektedir.

Sektörel Riskler

Şirketin ve içinde bulunduğu sektörün karşı karşıya olduğu başlıca riskler şunlardır:

• Patent Uçurumu (Patent Cliffs) ve Jenerik Rekabeti: İlaç şirketleri karlılıklarını patent korumasına borçludur. Patent süresi dolduğunda, düşük maliyetli jenerik veya biyobenzer ürünler piyasaya girer ve satışlar hızla düşer. Örneğin, Merck’in en büyük ürünü Keytruda’nın temel bileşen patentinin 2028 sonunda dolması ve 2028-2029 civarında biyobenzer rekabetiyle karşılaşması beklenmektedir. Januvia ve Janumet’in de Mayıs 2026’da ABD’de pazar münhasırlığını kaybetmesi öngörülmektedir.
• AR-GE (Araştırma ve Geliştirme) Başarısızlıkları: Yeni bir ilaç geliştirmek on yıldan uzun sürebilir, son derece pahalıdır ve klinik deneylerin herhangi bir aşamasında başarısız olma riski çok yüksektir. Şirketin, patent korumasını kaybeden ilaçların yerini dolduracak başarılı yeni ürünler bulamaması büyük bir risktir.
• Güvenlik ve Yan Etki Riskleri: Piyasaya sürülmüş ilaçlarda sonradan ortaya çıkabilecek beklenmedik yan etkiler, ürünlerin toplatılmasına, satışların düşmesine ve milyarlarca dolarlık ürün sorumluluğu davalarına (örneğin geçmişteki veya devam eden davalar) yol açabilir.
• Hayvan Sağlığı Riskleri: Kuş Gribi veya Afrika Domuz Vebası gibi salgın hastalıklar, hayvan sürülerinin geniş çapta itlaf edilmesine ve hayvansal ürünlere talebin düşmesine neden olarak şirketin hayvan sağlığı operasyonlarını olumsuz etkileyebilir.
• Tedarik Zinciri ve Siber Güvenlik: Aşı ve biyolojik ürünlerin üretimi oldukça karmaşıktır; üretim hataları veya tedarik zinciri aksaklıkları ürün kıtlığına yol açabilir. Ayrıca, şirketin Ar-Ge, üretim ve satış verilerine yönelik siber saldırı (cyber-attack) tehditleri sektör için giderek büyüyen bir risktir.

3) Ortaklık Yapısı ve Kurumsal Yönetim

Merck & Co., Inc. şirketinin toplamda 2,47 milyar adet ödenmiş hissesi (shares outstanding) bulunmaktadır ve piyasadaki fiili dolaşımdaki hisse (float) miktarı da 2,47 milyar adettir. Bu durum, şirketin neredeyse tamamının halka açık olduğunu göstermektedir. Hisselerin büyük bir çoğunluğu olan %80,08’i kurumsal yatırımcıların elindeyken, şirket içi yöneticilerin (insiders) sahip olduğu pay yalnızca %0,05‘tir.

Şirketin %5’ten fazla paya sahip olan en büyük iki kurumsal hissedarı şunlardır:

• The Vanguard Group: Şirket hisselerinin %10,04’üne (yaklaşık 253,2 milyon hisse) sahiptir.
• BlackRock, Inc.: Şirket hisselerinin %8,00’ine (yaklaşık 201,8 milyon hisse) sahiptir.

İmtiyazlı Hisse Şirketin piyasada işlem gören hisseleri adi hisse senetleridir (Common Stock). Ancak, şirketin kuruluş sözleşmesine (certificate of incorporation) göre, şirketin 6,5 milyar adet adi hisse senedinin yanı sıra 20 milyon adet imtiyazlı hisse senedi (preferred stock) ihraç etme yetkisi bulunmaktadır.

Yönetim ile Yatırımcılar Arasında Çıkar Çatışması Riski

Şirket, yönetim ile hissedarların çıkarlarını aynı doğrultuda buluşturmak ve olası çıkar çatışması risklerini en aza indirmek amacıyla güçlü kurumsal yönetişim politikaları ve tazminat programları uygulamaktadır. Çıkar çatışması riskini yapısal olarak sınırlandıran temel mekanizmalar şunlardır:

• Hisse Senedi Sahibi Olma Zorunluluğu: Yönetim kurulu üyelerinin ve üst düzey yöneticilerin çıkarlarını hissedarlarla uyumlu hale getirmek için, bu kişilerin görev süreleri boyunca belirli miktarda şirket hissesini ellerinde tutmaları zorunludur. Mevcut kurallara göre CEO’nun temel maaşının 6 katı, diğer üst düzey yöneticilerin ise maaşlarının 3 katı değerinde hisseye sahip olması gerekmektedir.
• Performansa Dayalı Teşvikler: Yöneticilerin aldığı uzun vadeli teşviklerin önemli bir kısmı, şirketin finansal hedeflerine ulaşmasına ve uzun vadeli borsa performansına (Göreceli Toplam Hissedar Getirisi – R-TSR) doğrudan bağlı olan Performans Hisse Birimleri (PSU) ve hisse senedi opsiyonlarından oluşmaktadır.
• Açığa Satış ve Teminat Gösterme Yasağı: Şirket politikaları gereği, yöneticilerin (ve genel olarak çalışanların) şirket hisseleri üzerinden açığa satış (short sale), türev araç işlemleri, riskten korunma (hedging) yapmaları veya bu hisseleri teminat olarak (pledging) göstermeleri kesinlikle yasaklanmıştır.
• Geri Alma (Clawback) Politikası: Haksız, hatalı veya aşırı risk alımını teşvik edebilecek durumlarda, ödenen teşviklerin geri alınmasını sağlayan katı bir geri alma (clawback) politikası uygulanmaktadır.

Bu önlemler ve bağımsız kurulların gözetimi sayesinde, yönetimin kendi kişisel kazanımları ile yatırımcıların uzun vadeli değer yaratma beklentileri arasındaki olası çatışmalar büyük ölçüde engellenmektedir.

4) Yönetim Ekibi ve İnsan Kaynağı

Şirketin yönetim kurulu şu isimlerden oluşmaktadır:

• Robert M. Davis: Yönetim Kurulu Başkanı, CEO ve Başkan. Daha önce Merck’te Başkan, Finans Direktörü (CFO) ve Küresel Hizmetler Başkan Yardımcısı olarak görev yapmıştır; Merck’ten önce ise Baxter’da Tıbbi Ürünler Kurumsal Başkan Yardımcısıydı.
• Thomas H. Glocer: Bağımsız Baş Direktör. Erken aşama teknoloji ve veri şirketlerine yatırım yapan Angelic Ventures LP’nin kurucusu ve yönetici ortağıdır; geçmişte Thomson Reuters Corporation’ın CEO’luğunu yapmıştır.
• Douglas M. Baker, Jr.: Çevresel olarak sürdürülebilir teknolojilere yatırım yapan E2SG Partners’ın Kurucu Ortağı; Ecolab Inc.’in eski İcra Kurulu Başkanı ve CEO’sudur.
• Mary Ellen Coe: YouTube Inc.’in Ticaretten Sorumlu Başkanıdır (Chief Business Officer) ve daha önce Google Inc.’te Küresel Müşteri Çözümleri Başkanı olarak görev yapmıştır.
• Pamela J. Craig: Küresel yönetim danışmanlığı şirketi Accenture plc’nin eski Finans Direktörüdür (CFO).
• Surendralal L. Karsanbhai: Emerson Electric Co.’nun Başkanı ve CEO’sudur.
• Dr. Risa J. Lavizzo-Mourey: Pennsylvania Üniversitesi’nde Profesör Emerita unvanına sahiptir; öncesinde ülkenin en büyük sağlık odaklı hayır kurumu Robert Wood Johnson Vakfı’nın eski Başkanı ve CEO’sudur.
• Dr. Stephen L. Mayo: Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü’nde (Caltech) Biyoloji ve Kimya Profesörü olup, Xencor adlı halka açık antikor mühendisliği şirketinin kurucu ortağıdır.
• Dr. Paul B. Rothman: Johns Hopkins Tıp Fakültesi’nin eski Dekanı ve Johns Hopkins Medicine’in eski CEO’sudur.
• Patricia F. Russo: Küresel telekomünikasyon ekipmanları şirketi Alcatel-Lucent’in eski CEO’su ve Yöneticisidir.
• Dr. Christine E. Seidman: Harvard Tıp Fakültesi’nde Tıp ve Genetik Profesörü ve Brigham and Women’s Hastanesi’nde Kardiyovasküler Genetik Merkezi Direktörüdür.
• Inge G. Thulin: 3M Company’nin eski Yönetim Kurulu Başkanı, Başkanı ve CEO’sudur.
• Kathy J. Warden: Küresel güvenlik ve havacılık şirketi Northrop Grumman Corporation’ın Yönetim Kurulu Başkanı, CEO’su ve Başkanıdır.

Yönetim Kurulu Dışındaki Üst Düzey Yöneticiler (İcra Kurulu) ve Özgeçmişleri

Yönetim kurulu üyesi olan CEO Robert M. Davis dışında şirketteki diğer önemli üst düzey yöneticiler şunlardır:

• Caroline Litchfield: Başkan Yardımcısı (EVP) ve Finans Direktörü (CFO). Nisan 2021’den beri bu görevi yürütmektedir.
• Richard R. DeLuca, Jr.: EVP ve Merck Hayvan Sağlığı (Animal Health) Başkanı. Eylül 2011’den beri bu görevdedir.
• Dr. Dean Y. Li: EVP ve Merck Araştırma Laboratuvarları Başkanı. Ocak 2021’den bu yana AR-GE çalışmalarına liderlik etmektedir.
• Betty D. Larson: EVP ve İnsan Kaynakları Direktörü (CHRO). Merck’e katılmadan önce GE HealthCare ve Becton Dickinson’da İnsan Kaynakları alanında üst düzey yöneticilik yapmıştır.
• Sanat Chattopadhyay: EVP ve Merck Üretim Departmanı Başkanı. Temmuz 2026’da emekli olması planlanmaktadır.
• Jennifer Zachary: EVP ve Baş Hukuk Müşaviri (General Counsel).
• Chirfi Guindo: Kıdemli Başkan Yardımcısı (SVP) ve İnsan Sağlığı Baş Pazarlama Direktörü (Ayrıca Stratejik Erişim, Politika ve İletişim EVP’si). Öncesinde Biogen Inc.’te Küresel Ürün Stratejisi ve Ticarileştirme başkanıydı.
• David M. Williams: EVP, Bilişim ve Dijital Direktörü.
• Dalton Smart: SVP Finans, Küresel Kontrolör ve Baş Muhasebe Yetkilisi.
• Johannes J. Oosthuizen: SVP ve Merck ABD İnsan Sağlığı Başkanı.
• Joseph Romanelli: SVP ve MSD Uluslararası İnsan Sağlığı Başkanı. (2026’nın ikinci çeyreğinde emekli olması beklenmektedir).
• David R. Maraldo: Mayıs 2026 itibarıyla Sanat Chattopadhyay’in yerine Merck Üretim Departmanı Başkanı (EVP) görevini devralacaktır.
• Brian Foard: EVP ve Özel İlaçlar ve Bulaşıcı Hastalıklar Başkanı (Mart 2026’da göreve başlayacaktır, daha önce Sanofi’de Özel Tedaviler Başkanı olarak görev yapmıştır).

Üst Düzey Yöneticilere Sağlanan Ücret ve Diğer Faydalar

Merck’in üst düzey yönetici ücretlendirme stratejisi, yöneticilerin çıkarlarını hissedarların çıkarlarıyla uyumlu hale getirmek ve sürdürülebilir uzun vadeli değer yaratımını ödüllendirmek üzerine kuruludur. Bu nedenle ücretlerin büyük bir kısmı şirketin finansal ve operasyonel performansına veya hisse senedi fiyatına bağlı olarak değişkendir (riske dayalıdır). Şirket, yöneticilerine pazardaki dev rakiplerin ortancası (medyan) seviyesinde bir hedef ücret sunmayı amaçlamaktadır.

• Temel Ücret Yapısı (2024 Verileri):
  • CEO (Robert M. Davis): 2024 yılı için taban maaşı 1.615.000 dolardır. Yıllık nakit teşvik hedefi maaşının %150’si, uzun vadeli teşvik hedefi (hisse ve opsiyon – LTI) ise 15.500.000 dolardır. 2024 yılı için elde ettiği fiili toplam paket yaklaşık 23,19 milyon dolar seviyesinde gerçekleşmiştir (1,62 milyon dolar maaş, 2,76 milyon dolar yıllık nakit teşvik, 17,7 milyon dolar hisse/opsiyon ödülleri vb.).
  • Diğer Üst Düzey Yöneticiler (Litchfield, DeLuca, Larson, Li): Taban maaşları 800.000 dolar ile 1.456.000 dolar arasında değişmektedir. Yıllık nakit teşvik hedefleri genellikle taban maaşlarının %100’ü oranındadır. Uzun vadeli teşvikler (LTI) ise Performans Hisse Birimleri (PSU) ve hisse senedi opsiyonlarından oluşmaktadır.
• Sağlanan Diğer Faydalar ve Ayrıcalıklar (Perquisites): Yöneticilere sağlanan standart emeklilik, sağlık, refah ve ücretli izin planlarının yanı sıra aşağıdaki özel faydalar sunulmaktadır:
  • Finansal ve Vergi Planlaması: Yöneticilere her Aralık ayında kişisel finans ve vergi planlaması danışmanlığı için 10.000 dolar nakit ödenek sağlanır.
  • Şirket Uçağı Kullanımı: Küresel güvenlik risk değerlendirmeleri gereğince CEO’nun tüm iş ve kişisel seyahatlerinde şirket uçağını kullanması zorunludur. Diğer yöneticilerin uçağı kişisel kullanımı ise yalnızca çok istisnai durumlarda ve CEO onayına bağlıdır.
  • Şirket Aracı ve Şoför: CEO’ya güvenlik amacıyla özel şoförlü bir araç tahsis edilir. Bazı diğer üst düzey yöneticilere de işlerine daha fazla zaman ayırabilmeleri için genellikle işe gidiş-geliş amacıyla şoförlü araç imkanı sağlanır.
  • Güvenlik Hizmetleri: Şirketin küresel güvenlik ekibi tarafından gerekli görüldüğünde, bazı yöneticilere ev güvenlik sistemlerinin kurulumu, bakımı ve seyahat güvenliği için masraf iadesi yapılır.
  • Tasarruf Planı Eşleşmeleri: Şirket, ABD Tasarruf Planı (401k) ve Merck Erteleme Programı kapsamında yöneticilerin bireysel tasarruf hesaplarına eşleştirme (match) ve kredi ödemeleri yapar.
• İşten Çıkarma ve Kontrol Değişikliği (Change in Control) Hakları: Şirkette bir satın alma/kontrol değişikliği sonrası veya organizasyonel küçülme gibi durumlarda işten çıkarılma yaşanırsa, yöneticilere geniş haklar sağlanır:
  • Nakit Kıdem Tazminatı: CEO için taban maaş ve hedef bonusun 3 katı, diğer üst düzey yöneticiler için ise 2 katı tutarında nakit ödeme yapılır.
  • Ek Avantajlar: Sağlık ve diş sigortalarının aktif çalışan oranları üzerinden 2 ila 3 yıl boyunca sürdürülmesi, hisse senedi ödüllerinin ve opsiyonlarının hak edişlerinin hızlandırılması ve yeni bir iş bulma (outplacement) hizmetleri bu paket dahilindedir.

5) Bağlı Ortaklıklar ve İştirakler

Merck & Co., Inc. küresel operasyonlarını temel olarak yan kuruluşları (subsidiaries) aracılığıyla yürütmektedir. Şirketin doğrudan sahip olduğu, yakın zamanda satın alarak bünyesine kattığı önemli bağlı ortaklıkları ve gelir/maliyet paylaşımına dayalı dev stratejik işbirlikleri (iştirak/ittifak) şunlardır:

Önemli Bağlı Ortaklıklar ve Satın Alınan Şirketler:

• MSD (Merck Sharp & Dohme LLC): Şirketin en temel yan kuruluşlarından biridir ve Merck, ABD ve Kanada dışında genel olarak “MSD” adıyla faaliyet göstermektedir. Ayrıca mali kayıtlarda ve çeşitli hukuki süreçlerde adı geçen Schering Corporation, Schering-Plough Corporation ve MSP Singapore Company LLC de şirketin diğer doğrudan yan kuruluşlarıdır.
• MSD Netherlands Capital B.V.: Şirketin Avrupa’da borçlanma senedi ihracı gibi finansal işlemlerini yürüten ve tamamına sahip olduğu finans yan kuruluşudur.
• Cidara Therapeutics, Inc.: Mevsimsel ve pandemik influenza (grip) enfeksiyonunu önlemeye yönelik uzun etkili antiviraller geliştiren bu biyoteknoloji şirketi, Ocak 2026’da yaklaşık 9,2 milyar dolara satın alınmıştır.
• Verona Pharma plc: Solunum yolu hastalıklarına (özellikle KOAH) odaklanan bu şirket Ekim 2025’te 10,4 milyar dolara satın alınmıştır.
• Eyebiotech Limited (EyeBio): Görme kaybını önleme ve tedavi etmeye odaklanan oftalmoloji şirketi Temmuz 2024’te 1,2 milyar dolara satın alınmıştır.
• Elanco Animal Health (Su Ürünleri Birimi): Hayvan sağlığı su ürünleri aşı ve tedavi portföyünü genişletmek amacıyla Temmuz 2024’te 1,3 milyar dolara satın alınmıştır.
• Harpoon Therapeutics, Inc.: Kanser tedavisine yönelik T-hücresi bağlayıcıları geliştiren bu şirket Mart 2024’te 765 milyon dolara satın alınmıştır.
• Prometheus Biosciences, Inc.: İmmünoloji alanında faaliyet gösteren bu şirket Haziran 2023’te 11 milyar dolara satın alınmıştır.
• Imago BioSciences, Inc.: Kemik iliği hastalıkları tedavisi geliştiren bu şirket Ocak 2023’te 1,35 milyar dolara satın alınmıştır.
• ArQule, Inc.: İleri evre kanser ilaçları geliştiren bu şirket 2020 yılında satın alınmıştır.

Stratejik İştirakler, Ortaklıklar ve İttifaklar (Alliances):

Merck, ilaçların keşfi, klinik olarak geliştirilmesi ve dünya çapında pazarlanması için dev küresel ilaç şirketleriyle kar ve maliyet paylaşımına dayalı ortaklıklar yürütmektedir:

• AstraZeneca PLC: Kanser ilaçları Lynparza ve Koselugo’nun küresel çapta ortak geliştirilmesi ve ticarileştirilmesi için stratejik onkoloji işbirliği bulunmaktadır.
• Daiichi Sankyo: Patritumab deruxtecan, ifinatamab deruxtecan ve raludotatug deruxtecan gibi antikor-ilaç konjugatlarının (ADC) ile gocatamig adlı ilacın küresel geliştirilmesi ve ticarileştirilmesi için dev bir ortaklık kurulmuştur.
• Eisai Co., Ltd.: Lenvima adlı onkoloji ilacının dünya çapında ortak geliştirilmesi ve ticarileştirilmesi için işbirliği yapılmaktadır.
• Bayer AG: Adempas ve Verquvo gibi kardiyovasküler ilaçların dünya çapında klinik gelişimi ve pazarlanması için ortaklık yürütülmektedir.
• Moderna, Inc.: Bireyselleştirilmiş neoantijen kanser tedavisi (intismeran autogene/V940) için ortak geliştirme ve ticarileştirme işbirliği bulunmaktadır.
• Ridgeback Biotherapeutics LP: COVID-19 ilacı Lagevrio’nun geliştirilmesi ve ticarileştirilmesi için ortaklık yapılmaktadır.
• Bristol-Myers Squibb Company (BMS): Anemi tedavisinde kullanılan Reblozyl adlı ilacın küresel ticarileştirilmesi yürütülmektedir.
• Kelun-Biotech: ADC adaylarının (örneğin sacituzumab tirumotecan) araştırma, geliştirme ve ticarileştirilmesi için lisans ve işbirliği anlaşması vardır.
• Chongqing Zhifei Biological Products Co., Ltd.: Çin pazarında şirketin en çok satan aşısı Gardasil’in distribütörü ve ticarileştirme ortağıdır.

Ayrıca şirket AR-GE boru hattını genişletmek için Jiangsu Hengrui Pharmaceuticals Co., Ltd., LaNova Medicines Ltd, Hansoh Pharma, Alteogen Inc. ve Dr. Falk Pharma GmbH gibi firmalarla da milyarlarca dolarlık özel lisans ve geliştirme ortaklıkları kurmuştur.

6) İlişkili Taraf İşlemleri

Merck, ilişkili taraf işlemlerini (related person transactions) sıkı bir şekilde denetleyen ve şirket çıkarlarını korumayı amaçlayan yazılı bir politika uygulamaktadır. Şirkette ilişkili taraf işlemlerinin yoğunluğu bulunmamaktadır; nitekim 2024 yılı verilerine göre Yönetişim Komitesi (Governance Committee), SEC (ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu) S-K Yönetmeliği Madde 404(a) kapsamında açıklanması (raporlanması) gereken hiçbir ilişkili taraf işlemi olmadığını tespit etmiştir.

Şirket Çıkarına Aykırı Riskler ve Denetim Mekanizmaları

Şirkette, ilişkili kişilerin kendi çıkarlarını şirket çıkarlarının önüne koymasını veya şirket çıkarına aykırı bir durum oluşmasını engellemek için güçlü ve yapısal kontrol mekanizmaları yürütülmektedir:

• 120.000 Dolar Eşiği ve Sıkı İnceleme: Şirketin veya bağlı kuruluşlarının taraf olduğu ve bir “ilişkili kişinin” (yönetim kurulu üyeleri, üst düzey yöneticiler, %5’ten fazla paya sahip hissedarlar ve bunların birinci derece aile üyeleri veya bağlı kuruluşları) doğrudan veya dolaylı maddi çıkarı bulunan 120.000 doları aşan tüm işlemler otomatik olarak Yönetişim Komitesi’nin incelemesine ve onayına tabidir.
• Düzenli Beyan Zorunluluğu: Her bir yönetim kurulu üyesi, adayı ve üst düzey yönetici her yıl kapsamlı bir Yönetici ve Yetkili Anketi (D&O Questionnaire) doldurarak olası tüm ilişkili taraf işlemlerini, ailevi ilişkilerini veya ticari bağlantılarını beyan etmek zorundadır.
• Adil ve Makul Olma Şartı: Eğer bir ilişkili taraf işlemi komite tarafından onaylanırsa, bu işlemin şirket için adil ve makul kaldığından emin olmak amacıyla sürekli olarak denetlenmesi zorunludur.

Sonuç olarak, şirket kaynaklarından yönetime veya büyük ortaklara imtiyazlı bir değer aktarımını gösteren raporlanmış hiçbir işlemin olmaması ve katı denetim/izleme politikalarının uygulanması nedeniyle, şirket çıkarına aykırı olabilecek bir ilişkili taraf yoğunluğu veya bu yönde bir risk görünmemektedir.

7) Rekabet Avantajı ve SWOT Analizi

SWOT Analizi	Detaylı Açıklamalar
Güçlü Yönler (Strengths) Rekabet Avantajları	• Gişe Rekorları Kıran Onkoloji Portföyü: Şirketin en büyük rekabet avantajı, 2025 yılında 31,64 milyar dolar satışa ulaşarak toplam şirket gelirinin %49’unu tek başına oluşturan kanser ilacı Keytruda‘dır. • Sağlam Hayvan Sağlığı Birimi: Çiftlik ve evcil hayvanlara yönelik ürünler sunan bu birim, 2025 yılında %8 oranında istikrarlı bir büyüme sergileyerek 6,35 milyar dolar gelir elde etmiş ve şirketin çeşitlendirilmiş gelir kaynaklarından biri olmuştur. • Güçlü Finansal Yapı ve Nakit Akışı: Şirket 12,36 milyar dolarlık serbest nakit akışı ve 14,5 milyar dolarlık nakit rezervine sahiptir. Bu güçlü bilanço, agresif AR-GE yatırımlarını ve şirket satın almalarını (BD) kolaylaştırmaktadır. • AR-GE ve Klinik Araştırma Kapasitesi: Şirket, yenilikçi bilime odaklanarak 2025 yılında AR-GE’ye 15,8 milyar dolar harcamıştır. Şu anda devam eden 80’den fazla Faz 3 klinik çalışması bulunmaktadır.
Zayıf Yönler (Weaknesses)	• Tek Bir Ürüne (Keytruda) Aşırı Bağımlılık: Toplam satışların neredeyse yarısının yalnızca Keytruda’dan gelmesi, bu ilacın yaşayacağı patent kayıpları veya rekabet durumlarında şirketi yapısal olarak kırılgan hale getirmektedir. • Aşı Satışlarında ve Asya Pazarında Daralma: Şirketin en önemli ürünlerinden olan HPV aşısı Gardasil/Gardasil 9 satışları, özellikle Çin ve Japonya’daki düşük talebin etkisiyle 2025’in son çeyreğinde %35, yıl genelinde ise %39 düşüş yaşamıştır. • Viroloji Branşında Düşüş: COVID-19 pandemisinin seyrinin hafiflemesi ve talebin yumuşaması nedeniyle Lagevrio satışları %61 oranında keskin bir düşüş göstermiştir.
Fırsatlar (Opportunities)	• Yeni Büyüme Motorları ve Uzun Vadeli Potansiyel: Şirket, 2030’ların ortalarına kadar 70 milyar doların üzerinde yeni ticari fırsat yaratması beklenen ve neredeyse tamamı “gişe rekorları kıran” (blockbuster) potansiyele sahip 20’den fazla yeni ilacı piyasaya sürmektedir. • Başarılı Yeni Ürün Lansmanları: Pulmoner arteriyel hipertansiyon (PAH) tedavisi için piyasaya sürülen Winrevair, 2025 yılında 1,44 milyar dolarlık güçlü bir satış rakamına ulaşmıştır. Ayrıca KOAH tedavisi Ohtuvayre ve yeni pnömokok aşısı Capvaxive gibi ilaçların lansmanları da büyüme fırsatları sunmaktadır. • Stratejik Satın Almalar ve İşbirlikleri: Şirket; onkoloji, oftalmoloji, immünoloji ve bulaşıcı hastalıklar alanında boru hattını çeşitlendirmek için Cidara (grip aşısı MK-1406), Harpoon, EyeBio ve Verona Pharma gibi milyar dolarlık şirketleri bünyesine katarak dış inovasyondan güçlü bir şekilde beslenmektedir. • Tedavi Kolaylığı (Deri Altı Enjeksiyon): Keytruda’nın cilt altı formu olan Keytruda Qlex‘in onaylanması, hem hastalar için kullanım kolaylığı sağlamakta hem de patent süresinin uzatılmasına yönelik stratejik bir hamle fırsatı yaratmaktadır.
Tehditler ve Riskler (Threats)	• Yaklaşan Patent Uçurumları (LOE): Patent sürelerinin dolması şirket için en büyük risktir. Diyabet ilaçları Januvia ve Janumet Mayıs 2026‘da, anestezi ilacı Bridion ise Temmuz 2026‘da ABD’de pazar münhasırlığını kaybedecek ve gelirleri hızla düşecektir. En büyük gelir kaynağı Keytruda’nın temel patentinin 2028 sonunda dolması ve biyobenzer rekabetiyle karşılaşması beklenmektedir. • ABD Enflasyonu Düşürme Yasası (IRA) Fiyat Baskıları: ABD hükümetinin Medicare için fiyat belirleme yetkisi alması büyük bir risktir. Januvia (2026), Janumet (2027) ve Lenvima (2028) fiyat kontrollerine tabi olmuştur. Keytruda’nın da 2029’da bu programa dahil edilmesi ve ABD satışlarında ciddi bir düşüş yaşanması beklenmektedir. • Küresel Fiyatlandırma Politikaları ve Rekabet: Dünyadaki jenerik ve biyobenzer rekabetinin yanı sıra, özellikle Çin hükümetinin Hacme Dayalı Satın Alma (VBP) programı kapsamında olgun ürünlerde uyguladığı %50-60’a varan zorunlu fiyat indirimleri satışları tehdit etmektedir. • Hukuki ve Düzenleyici Riskler: Şirket; geçmişte satılan Dr. Scholl’s pudraları kaynaklı asbest/mezotelyoma iddiaları gibi ürün sorumluluğu davalarıyla, fikri mülkiyet (patent) uyuşmazlıklarıyla ve milyonlarca dolarlık vergi denetimleriyle (özellikle ABD IRS geçiş vergisi anlaşmazlıkları) mücadele etmektedir.

8) Gelecek Beklentileri ve Yatırımlar

Şirketin stratejik hedefleri, mevcut boru hattındaki (pipeline) yenilikleri ticari değere dönüştürerek, şirketin en çok satan ilacı Keytruda’nın 2028-2029 yıllarında yaşayacağı patent süresi dolumu (LOE) ve Enflasyonu Düşürme Yasası (IRA) kaynaklı fiyat baskılarını aşmak üzerine kuruludur. Yönetim, bu geçiş sürecini başarıyla atlatarak sürdürülebilir uzun vadeli büyüme sağlayacağına dair yüksek bir güvene sahiptir.

Stratejik Hedefler ve Geleceğe Dönük Beklentiler (Rehberlik)

• 70 Milyar Dolarlık Ticari Fırsat: Şirket, neredeyse tamamı “gişe rekorları kıran” (blockbuster) potansiyele sahip 20’den fazla yeni büyüme motoru piyasaya sürerek, 2030’ların ortalarına kadar 70 milyar doların üzerinde yeni ticari fırsat yaratmayı beklemektedir. Bu rakam, Keytruda’nın beklenen tepe gelirlerinin iki katından fazladır ve bir yıl önceki tahminlere kıyasla 20 milyar dolar daha yüksektir. Şirket, bu potansiyel fırsatın büyük bir kısmını 2027 yılı sonuna kadar klinik olarak riskten arındırmış olmayı planlamaktadır.
• Hayvan Sağlığında Büyüme: Şirket, insan sağlığına ek olarak, Hayvan Sağlığı iş biriminin boyutunu 2030’ların ortalarına kadar iki katından fazla artırmayı öngörmektedir.
• 2026 Finansal Rehberliği (Guidance): Şirket, 2026 yılı için 65,5 milyar dolar ile 67,0 milyar dolar arasında (yabancı para kur etkileri hariç %0 ila %2 arası büyüme) gelir beklemektedir. Hisse başına kazanım (Non-GAAP EPS) hedefi ise 5,00 ila 5,15 dolar arasındadır (Cidara satın alımı kaynaklı tek seferlik masraflar ve finansman maliyetleri bu rakamı düşürmektedir, bu etkiler hariç tutulduğunda EPS’nin orta noktası 9,03 dolara tekabül etmektedir).
• Rüzgara Karşı (Headwind) Beklentileri: 2026 yılında Januvia, Bridion ve Dificid ilaçlarındaki jenerik rekabeti ve IRA fiyat belirlemesi kaynaklı baskılarla, Covid-19 ilacı Lagevrio’daki talep düşüşü nedeniyle yaklaşık 2,5 milyar dolarlık bir gelir düşüşü (headwind) beklenmektedir.

Devam Eden ve Planlanan Yatırımlar (İş Geliştirme – M&A)

CAPEX (Sermaye Harcamaları) ve Kapasite Artışları

Şirket, mevcut ürünleri ve yeni ürün lansmanlarını desteklemek için küresel üretim, araştırma ve idari tesislerine büyük yatırımlar planlamaktadır.

• 2025 yılında şirket 4,1 milyar dolarlık sermaye harcaması (CAPEX) yapmıştır.
• 5 Yıllık Yatırım Planı: Şirket, 2025 ile 2029 yılları arasında, 12 milyar dolardan fazlası ABD içindeki altyapıya olmak üzere, toplam yaklaşık 20 milyar dolar sermaye projesi yatırımı yapmayı planlamaktadır.
• Tesis Satın Alımları: Mart 2025’te, kapasiteyi artırmak için WuXi Vaccines şirketinin İrlanda’nın Dundalk kentindeki üretim tesisi satın alınmış olup, inşaat halindeki varlıklara toplam 759 milyon dolar kaydedilmiştir.

Optimizasyon ve Yeniden Yapılandırma Programları

Şirket, artan operasyonel maliyetleri dizginlemek, üretim ağını yeni teknolojilere/modalitelere uyumlu hale getirmek ve tasarrufları stratejik büyüme alanlarına yatırmak için çok yıllı optimizasyon projeleri yürütmektedir.

• 2025 Yeniden Yapılandırma Programı: Temmuz 2025’te onaylanan bu program ile küresel gayrimenkul ayak izi daraltılacak ve üretim ağı müşterilerin coğrafyasına göre hizalanacaktır. Yaklaşık 3 milyar dolara mal olması beklenen bu hamlenin, 2027 yılına kadar yıllık 1,7 milyar dolarlık bir maliyet tasarrufu sağlaması beklenmektedir. Bu tasarrufların tamamı stratejik büyüme alanlarına yeniden yatırılacaktır.
• 2024 Yeniden Yapılandırma Programı: Ocak 2024’te onaylanan program, İnsan Sağlığı ve Hayvan Sağlığı üretim ağlarında tedarik güvenilirliğini artırmayı amaçlamaktadır. Yaklaşık 4 milyar dolara mal olacak bu programın, 2031 yılı sonuna kadar yıllık 750 milyon dolarlık net maliyet tasarrufu sağlaması öngörülmektedir.

9) Finansal Performans

9.1. Bilanço ve Likidite Yapısının Analizi

Merck’in Q4 2025 bilançosu, şirketin organik büyümeden ziyade inorganik genişleme ve “akıllı varlık alımı” evresine geçtiğini kanıtlamaktadır. Toplam varlıkların %17’lik bir artışla 117,1 milyar dolardan 136,8 milyar dolara yükselmesi, ilk bakışta operasyonel bir genişleme gibi görünse de, asıl itici güç “Diğer Maddi Olmayan Varlıklar” (Other Intangible Assets) kalemidir. Bu kalem 16,3 milyar dolardan 26,6 milyar dolara fırlayarak Verona Pharma ve Cidara Therapeutics satın almalarının bilançodaki somut izdüşümünü oluşturmuştur.

Nakit pozisyonundaki büyümenin 2024’teki %92,99 seviyesinden 2025 sonunda %6,40’a normalize olması, Merck’in “bekle-gör” aşamasından “uygulama” aşamasına geçtiğini gösterir. 14,56 milyar dolarlık nakit stoku, şirkete hala orta ölçekli satın almalar için manevra alanı bırakmaktadır; ancak varlık yapısının %19’undan fazlasının maddi olmayan varlıklara kayması, yatırımcılar için Ar-Ge boru hattının (pipeline) klinik başarısını “finansal bir zorunluluk” haline getirmektedir.

Varlık Yapısı ve Likidite Oranları (Milyon USD)

Kalem	Q4 2024	Q4 2025	Değişim (%)
Nakit ve Nakit Benzerleri	13.242	14.565	+10,0%
Toplam Dönen Varlıklar	38.782	43.516	+12,2%
Maddi Olmayan Varlıklar	16.370	26.681	+63,0%
Toplam Varlıklar	117.106	136.866	+16,9%

Bilançonun varlık tarafındaki bu agresif büyüme, şirketin finansal yükümlülüklerini yönetme stratejisiyle doğrudan ilişkilidir.

9.2. Borçluluk Durumu Analizi

Merck’in sermaye yapısı, düşük maliyetli borç ile yüksek katma değerli inovasyon arasındaki dengeyi yansıtmaktadır. Toplam borç yükü 49,33 milyar dolara ulaşmış olsa da, bu rakam 52,66 milyar dolarlık özsermaye ile birlikte değerlendirildiğinde 0,94 Borç/Özsermaye (D/E) oranı ortaya çıkmaktadır. Sektörel bağlamda bu oran yüksek görünse de, 14,56 milyar dolarlık nakit varlığı dikkate alındığında Net Borç pozisyonu 34,77 milyar dolardır.

Risk ve Faiz Karşılama: 2026 projeksiyonlarında yer alan 1,3 milyar dolarlık finansman gideri (Cidara ve Verona finansmanı dahil), Merck’in %82 seviyesinde öngörülen brüt kâr marjı karşısında önemsiz kalmaktadır. Tahmini EBIT (Faiz ve Vergi Öncesi Kâr) seviyeleri, faiz giderlerini 10 katın üzerinde karşılama kapasitesine sahiptir.

Merck, borçlanmayı bir risk unsuru olarak değil, yıllık 17,9 milyar dolarlık Ar-Ge motorunu besleyen bir kaldıraç olarak kullanmaktadır. Borcun %94’ünün uzun vadeli (46,75 milyar USD) olması, şirketin kısa vadeli likidite şoklarına karşı bağışıklığını koruduğunu ve nakit akışını temettü sürekliliği ile Ar-Ge yatırımları arasında optimize edebildiğini göstermektedir.

9.3. Operasyonel Performans ve Gelir Dinamikleri

Merck, 2025 yılını 16,4 milyar dolarlık çeyreklik gelir ve %79,7’lik brüt kâr marjı ile kapatırken, 2026 için 65,5 – 67,0 milyar dolarlık bir gelir rehberliği sunmuştur. Şirketin Ar-Ge harcamalarının gelire oranı (R&D intensity), 2024’teki 17,9 milyar dolarlık harcama baz alındığında Mega-Cap ilaç şirketleri arasında en yükseklerden biridir.

Kritik Risk ve Yeni Motorlar:

• Headwind (Rüzgar Altı): 2026 yılında JANUVIA’nın jenerik rekabeti ve IRA (Enflasyon Azaltma Yasası) fiyat düzenlemeleri nedeniyle 2,5 milyar dolarlık bir gelir kaybı beklenmektedir.
• Ürün Konsantrasyonu: KEYTRUDA’nın 8,4 milyar dolarlık satışı toplam gelirin yarısından fazlasını oluşturmaktadır. Ancak WINREVAIR (467 milyon USD) ve CAPVAXIVE (279 milyon USD) lansmanları, portföy çeşitlendirmesinin başladığının kanıtıdır.

Yatırımcılar için en kritik veri, Cidara Therapeutics satın alımı kaynaklı 9,0 milyar dolarlık tek seferlik GAAP dışı giderdir. Bu rakam, 2026 hisse başı kazanç (EPS) üzerinde 3,65 dolarlık bir baskı yaratacaktır. Bu “yük”, aslında 2030’ların ortasına kadar beklenen 70 milyar dolarlık ticari fırsatın (Keytruda’nın zirve satış tahmininin iki katı) giriş biletidir.

9.4. Temel Puanlama Modelleri ve Risk Metrikleri

Merck’in finansal tabloları, sadece büyüme değil, aynı zamanda yüksek kaliteli bir muhasebe yapısı sergilemektedir.

• Piotroski F-Score: 73 milyar dolarlık birikmiş kârlar ve güçlü operasyonel nakit akışı ile “Yüksek” puan almaktadır.
• Altman Z-Score: Şirketin 285 milyar dolarlık devasa piyasa değeri, 84,2 milyar dolarlık toplam yükümlülüklerinin 3,39 katıdır. Bu oran (Market Value of Equity / Total Liabilities), Merck’i finansal iflas riskinden tamamen uzak tutmaktadır.
• Beneish M-Score: Alacaklar (Accounts Receivable) 10,2 milyar dolardan 11,7 milyar dolara çıkmıştır. Bu %14’lük artış, %5’lik gelir büyümesiyle uyumlu kabul edilebilir. “Günlük Satış Alacakları” (DSR) oranının stabil kalması, gelir manipülasyonu riskinin olmadığını teyit etmektedir.

Merck, makroekonomik belirsizlik dönemlerinde “Güvenli Liman” statüsünü korumaktadır. 3,39x seviyesindeki özsermaye/yükümlülük rasyosu, kredi derecelendirme kuruluşları nezdinde şirketin yüksek notunu garanti altına almaktadır.

9.5. Kur Hassasiyeti ve Nakit Akış Analizi

Küresel operasyonlar, 2026 rehberliğinde kurların gelire %1 oranında olumlu etki yapmasını ve EPS üzerinde 10 sentlik pozitif katkı sağlamasını öngörmektedir. Nakit akışı tarafında, Ar-Ge yoğunluğuna rağmen nakit büyüme oranının %6,40 seviyesinde tutulması takdire şayandır.

Patent Uçurumu ve Gelecek: Merck, 2030’ların ortasına kadar 70 milyar dolarlık yeni ticari fırsat tanımlamıştır. Bu vizyon, mevcut borç yükünün neden “taşınabilir” olduğunu açıklamaktadır; çünkü şirket sadece bugünkü Keytruda nakit akışını değil, yarının multispesifik antikor ve yeni nesil aşı pazarını yönetmektedir.

2026’da planlanan 3 milyar dolarlık hisse geri alımı, yönetimin nakit akışına olan güveninin en net sinyalidir. Döviz kurlarındaki %1’lik bir dalgalanmanın kârlılığı stabilize etmesi, operasyonel verimliliğin bir sonucudur.

9.6. Sonuç

Merck (MRK), biyoteknoloji ve ilaç sektöründe “risk de-risking” (risk azaltma) sürecini en iyi yöneten devlerden biridir.

• Cidara ve Verona Entegrasyonu: 9 milyar dolarlık Cidara yükü kısa vadeli GAAP rakamlarını bozsa da, MK-1406’nın 5 milyar dolarlık satış potansiyeli bu maliyeti rasyonalize etmektedir.
• De-Risk Stratejisi: Önümüzdeki 2 yıl içinde 10 kritik programın klinik olarak de-riske edilmesi (belirsizliğin giderilmesi), hisse fiyatı için ana katalizör olacaktır.
• Net Görüş: Jenerik baskısına ($2,5B) rağmen, yeni lansmanların ivmesi ve 0,94 D/E rasyosu ile desteklenen M&A kapasitesi, Merck’i “Sektör Üstü Performans” kategorisinde tutmaktadır.

2026 yılındaki islatravir ve tulisokibart Phase 3 sonuçları, Merck’in “Keytruda sonrası” dominasyonunun tescili olacaktır. Mevcut borç/özsermaye oranı, şirketin büyüme iştahını frenlememekte, aksine finanse etmektedir.

10) Denetçi Görüşü ve Kritik Denetim Konuları

Şirketin bağımsız kayıtlı kamu muhasebe firması olan PricewaterhouseCoopers LLP (PwC), 2002 yılından bu yana şirketin denetimini yürütmektedir. PwC’nin sunduğu bağımsız denetim raporuna göre; şirketin 31 Aralık 2025 ve 2024 tarihli konsolide bilançoları ile 31 Aralık 2025’te sona eren üç yıllık döneme ait operasyon sonuçları ve nakit akışları, ABD Genel Kabul Görmüş Muhasebe İlkeleri’ne (GAAP) uygun olarak tüm önemli yönleriyle adil ve doğru bir biçimde sunulmaktadır. Ayrıca PwC, şirketin 31 Aralık 2025 itibarıyla COSO (Treadway Komisyonu Sponsor Kurumları Komitesi) kriterlerine dayanarak finansal raporlama üzerindeki iç kontrollerini tüm önemli yönleriyle etkili bir şekilde sürdürdüğü görüşünü bildirmiştir.

Kritik Denetim Konuları (Critical Audit Matters)

Denetçi raporunda öne çıkan tek “Kritik Denetim Konusu”, ABD İndirim/İade Tahakkuklarıdır (Medicaid, Yönetilen Bakım ve Medicare Bölüm D).

Bu konunun kritik olarak değerlendirilmesinin temel nedenleri ve denetçinin yaklaşımı şunlardır:

• Finansal Büyüklük ve Belirsizlik: Şirketin 31 Aralık 2025 itibarıyla tahakkuk eden ve diğer kısa vadeli yükümlülükler içinde yer alan iade karşılıkları bakiyesi 1,5 milyar dolardır; bu tutarın büyük bir çoğunluğu söz konusu ABD iade tahakkuklarıyla ilgilidir.
• Yüksek Yönetim Yargısı: Bu iade tahakkuklarının tahmini, müşteri segmentlerinin tarihsel kullanım oranları ve fiyatlandırma bilgileri kullanılarak geliştirilen varsayımlara dayandığı için önemli bir ölçüm belirsizliği ve yüksek düzeyde yönetim yargısı içermektedir.
• Denetim Zorluğu ve Öznelliği: İlgili varsayımlara dair kanıtların değerlendirilmesi ve denetim prosedürlerinin uygulanması denetçiler açısından yüksek derecede öznellik, efor ve yargı gerektirmiştir.
• Uygulanan Denetim Prosedürleri: Denetçiler bu konuyu ele alırken öncelikle yönetimin tahakkuk tahminlerinde kullandığı varsayımlar üzerindeki kontrollerin etkinliğini test etmiştir. Ardından, ABD’deki tarihsel müşteri segmenti kullanım oranlarına ilişkin üçüncü taraf verilerini, fiyatlandırma bilgilerini, iade programlarının belirli koşullarını ve fiili iade taleplerinin geçmiş eğilimini kullanarak tahakkuklar için bağımsız bir tahmin (independent estimate) oluşturmuşlardır. Son olarak, kendi bağımsız tahminlerini yönetimin kaydettiği tutarlarla karşılaştırmış ve fiili olarak ödenen iade taleplerinin sözleşme şartlarıyla tutarlılığını test etmişlerdir.

11) Hukuki ve Regülasyon Riskleri

Şirketin operasyonlarını, finansal durumunu ve itibarını etkileyebilecek çeşitli devam eden davaları, hükümet soruşturmaları ve patent uyuşmazlıkları bulunmaktadır. Şirketin karşı karşıya olduğu başlıca hukuki problemler, davalar ve olası cezalar şunlardır:

11.1. Vergi Uyuşmazlıkları ve Olası Cezalar

Şirket, 2017 ve 2018 yılları vergi beyannameleri ile 2017 Vergi İndirimleri ve İstihdam Yasası (TCJA) kapsamındaki bir defaya mahsus geçiş vergileriyle ilgili olarak ABD Gelir İdaresi (IRS) tarafından incelenmektedir. Nisan 2025’te IRS, şirketin yabancı iştiraklerinin dağıtılmamış kazançları üzerinden alınan geçiş vergisini yaklaşık 1,3 milyar dolar artırmayı öngören bir uyarı göndermiştir. Buna ek olarak, IRS faiz hariç olmak üzere yaklaşık 260 milyon dolarlık bir vergi cezası talep etmektedir. Merck bu taleplere katılmamakta olup idari ve yasal yollara başvurarak itiraz edeceğini belirtmiştir; ancak şirketin davayı kaybetmesi durumunda finansal tabloları üzerinde ciddi bir olumsuz etki oluşabilecektir.

11.2. Hükümet Soruşturmaları (ABD Adalet Bakanlığı – DOJ)

• Çeşitlilik, Eşitlik ve Kapsayıcılık (DEI) Soruşturması: Ağustos 2025’te ABD Adalet Bakanlığı (DOJ), Sahte Talepler Yasası (False Claims Act) kapsamında Merck’in çeşitlilik ve kapsayıcılık programları ile uygulamalarına ilişkin bir Sivil Soruşturma Talebi (CID) göndermiştir. Soruşturma, şirketin federal sözleşmeleri kapsamındaki ödeme taleplerinde ayrımcılık karşıtı yasalara uyduğuna dair sahte beyanda bulunup bulunmadığını incelemektedir.
• Fiyatlandırma ve Rüşvet (Anti-Kickback) Soruşturması: Haziran 2024’te DOJ, Steglatro, Januvia ve ilgili diğer ilaçların Medicaid İlaç İndirim Programı altındaki fiyat bildirimlerini ve hasta destek programlarındaki rüşvet karşıtı kurallara uyumunu araştıran bir başka soruşturma başlatmıştır.

11.3. Menkul Kıymetler ve Hissedar Türev Davaları

• Çin’deki Gardasil Satışlarına İlişkin Davalar: Şubat 2025’te bir grup hissedar (Cronin v. Merck & Co., Inc.), şirketin Gardasil ve Gardasil 9 aşılarının Çin’deki talebi hakkında maddi olarak yanlış ve yanıltıcı açıklamalar yaptığını iddia ederek bir toplu dava açmıştır. Bu davada, miktarı belirtilmemiş maddi tazminat talep edilmektedir.
• Bu davayı takiben 2025 yılı boyunca şirketin mevcut ve eski yöneticilerine karşı (Collins, Daniel, Weniger, Gusinsky ve Kistenmacher davaları) görevi kötüye kullanma, kurumsal varlıkları israf etme, sebepsiz zenginleşme ve içeriden öğrenenlerin ticareti gibi iddialarla türev davalar açılmıştır. Bu davalar, toplu davanın gidişatını beklemek üzere büyük ölçüde durdurulmuştur ve yine belirtilmemiş miktarda tazminat, kârların iadesi ve kurumsal reformlar talep etmektedir.

11.4. Ürün Sorumluluğu Davaları

• Dr. Scholl’s Ayak Pudrası: Merck’in 2014 yılında Bayer’e sattığı Dr. Scholl’s markası kapsamında, geçmişte satılan talk pudralarının asbest içerdiği ve mezotelyomaya (kanser) neden olduğu iddiasıyla açılan yaklaşık 610 dava 31 Aralık 2025 itibarıyla derdesttir.
• Gardasil / Gardasil 9: Aşının POTS (postural ortostatik taşikardi sendromu) ve fibromiyalji gibi kişisel yaralanmalara neden olduğu iddiasıyla açılmış yaklaşık 135 dava bulunmaktadır. Ekim 2025’te Merck, savunma maliyetlerinden oldukça düşük ve şirket için maddi önemi olmayan bir meblağ karşılığında ABD’deki bu davaların büyük bir bölümünü çözüme kavuşturmak için davacıların avukatlarıyla bir taslak anlaşma yapmıştır.
• Bravecto: Kedi ve köpekler için satılan bu ürünün hayvanlarda nörolojik sorunlara yol açtığı, şirketin tüketiciyi dolandırdığı ve garanti ihlali yaptığı iddialarıyla ABD’de eyalet çapında ve Kanada’nın Quebec bölgesinde toplu davalar yürütülmektedir.

11.5. Antitröst (Tekelleşme) ve Ticari Davalar

• RotaTeq Aşı Paketlemesi: Baltimore Belediyesi, Merck’in pediatrik aşı pazarındaki tekel gücünü kullanarak rekabete aykırı bir aşılama paketleme/bağlama şeması yürüttüğü ve RotaTeq aşısı için aşırı yüksek fiyatlar talep ettiği iddiasıyla bir toplu dava açmıştır. Davacılar, elde edilen zararların üç katı oranında (trebled) belirtilmemiş maddi tazminat istemektedir.
• Zetia: Doğrudan ve dolaylı alıcılarla olan davalar 2023’te çözülmüş olsa da, United HealthCare, Humana, Centene ve Kaiser gibi büyük sigorta firmalarının ilaç fiyatlandırmasında antitröst yasalarının ihlal edildiğine dair iddialarıyla açtıkları davalar sürmektedir.

11.6. Önemli Patent ve Fikri Mülkiyet Anlaşmazlıkları

• Keytruda Subkütan (Deri Altı) Versiyonu: Halozyme adlı şirket, Merck’in Keytruda’nın deri altı (subkütan) uygulaması için geliştirdiği ürünün kendi “MDASE” patent portföyünü ihlal ettiğini iddia ederek hem ABD’de hem de Avrupa’da davalar açmıştır. Ekim 2025’te Almanya’daki bir mahkeme, bu ürünün Almanya’da satışını yasaklayan bir ihtiyati tedbir kararı vermiş olup, Merck bu kararı temyize taşımıştır.
• Johns Hopkins Üniversitesi (JHU) Anlaşmazlığı: Merck, Keytruda’nın belirli biyobelirteçlerdeki (MSI-H) kullanımı ile ilgili JHU’nun haksız patentler aldığını iddia ederek dava açmıştır. JHU karşı dava açarak patent ihlali ve tazminat talep etmiş; ancak ABD Patent Ofisi (PTAB), 2025 yılında JHU’nun itiraz edilen patent iddialarını iptal etmiştir ve süreç temyiz aşamasındadır.
• Capvaxive: Eylül 2025’te Pogona, LLC şirketi, Merck’in Capvaxive ürününe yönelik faaliyetlerinin kendi patentini kasıtlı olarak ihlal ettiğini iddia ederek maddi tazminat davası açmıştır.

Potansiyel Cezalar ve Ayrılan Rezervler

Şirket, birçok karmaşık davada davaların hangi aşamaya geleceği, zarar tutarının belirsizliği veya karşı tarafın uzlaşma durumu net olmadığı için kesin bir olası zarar tahmini yapamamaktadır. Bununla birlikte, bekleyen davaların ileride doğuracağı asgari yasal savunma (avukatlık/yargılama) maliyetleri için şirket bilançosunda 31 Aralık 2025 itibarıyla 245 milyon dolar karşılık ayrılmıştır. Ayrıca, şirketin eski endüstriyel faaliyetlerinden kaynaklanan çevresel kirliliğin temizlenmesi ile ilgili federal düzeydeki (Superfund) yükümlülükleri için 42 milyon dolarlık rezervi bulunmaktadır. Bunlar haricinde, yukarıda bahsi geçen IRS vergi uyuşmazlığındaki 260 milyon dolarlık ceza talebi masadaki en somut ceza riski olarak görünmektedir.

12) Katalizörler ve Önemli Riskler

Büyümeyi Tetikleyebilecek Unsurlar

• 20’den Fazla Yeni Gişe Rekortmeni İlaç ve Geniş Boru Hattı: Şirket, 2030’ların ortalarına kadar 70 milyar doların üzerinde yeni ticari fırsat yaratması beklenen, neredeyse tamamı “gişe rekorları kıran” (blockbuster) potansiyele sahip 20’den fazla yeni büyüme motorunu piyasaya sürmektedir.
• Onkoloji Alanında Derinleşme: En büyük gelir kaynağı Keytruda’nın erken evre kanserlerde (meme, rahim ağzı, küçük hücreli dışı akciğer) artan kullanımı ve ilacın deri altı (subkütan) versiyonu olan Keytruda Qlex’in piyasaya sürülmesi önemli bir büyüme unsurudur; yönetimin hedefi 2028 yılına kadar %30-40 oranında Qlex benimsenmesine ulaşmaktır. Ayrıca renal hücreli karsinom tedavisinde pazar payı hızla artan Welireg ve Daiichi Sankyo / Kelun-Biotech ortaklıklarından gelen yeni nesil antikor-ilaç konjugatları (ADC) büyümeyi ivmelendirecektir.
• Kardiyometabolik ve Solunum Alanında Güçlü Lansmanlar: Pulmoner arteriyel hipertansiyon (PAH) tedavisinde standartları değiştiren ve fırlama potansiyeline sahip Winrevair ile KOAH tedavisinde kullanılmaya başlanan Ohtuvayre önemli büyüme katalizörleridir. Ek olarak, dev bir kardiyovasküler pazara hitap eden araştırma aşamasındaki oral PCSK9 inhibitörü enlicitide decanoate de büyük bir potansiyel taşımaktadır.
• Aşılar ve Bulaşıcı Hastalıklar: Yeni pnömokok aşısı Capvaxive’in perakende eczanelerde artan talebi ve Cidara’nın satın alınmasıyla portföye eklenen, grip enfeksiyonlarını önlemeye yönelik uzun etkili antiviral MK-1406’nın (5 milyar dolar üzeri satış potansiyeli) gelecekte büyük bir değer yaratması beklenmektedir.
• Hayvan Sağlığı Segmentinin Katlanması: Hayvan Sağlığı biriminin, istikrarlı hayvancılık talebi ve Bravecto Quantum, Numelvi gibi yeni ürünlerle 2030’ların ortalarına kadar büyüklüğünü iki katından fazla artırması öngörülmektedir.
• Stratejik Satın Almalar (M&A): Harpoon, EyeBio, Verona Pharma, Cidara ve Elanco’nun su ürünleri birimi gibi milyar dolarlık satın almalar ve LaNova, Hengrui gibi lisans anlaşmaları şirketin onkoloji dışındaki ürün portföyünü başarılı bir şekilde çeşitlendirmektedir.

Aşağı Yönlü Senaryolar ve Riskler

• Patent Uçurumları (LOE) ile Satış Kayıpları: Şirketin en büyük risklerinin başında patent korumalarının sona ermesi gelmektedir. Diyabet ilaçları Januvia/Janumet Mayıs 2026’da ve anestezi ilacı Bridion Temmuz 2026’da pazar münhasırlığını kaybedecek olup, şirket bu ilaçların ABD satışlarında ani ve büyük bir düşüş yaşayacağını öngörmektedir. En büyük gelir kaynağı olan Keytruda’nın bileşen patentinin ise Aralık 2028’de dolması beklenmektedir (şirket diğer yöntem/kullanım patentleriyle bunu 2029’a uzatmaya çalışmaktadır).
• Sektör Daralması, Regülasyon ve Fiyat Baskıları: ABD’de Enflasyonu Düşürme Yasası (IRA) kaynaklı fiyat belirleme mekanizması, 2026’da Januvia, 2027’de Janumet, 2028’de Lenvima ve 2029’da Keytruda için geçerli olacak ve ABD kâr marjlarını ciddi şekilde daraltacaktır. Küresel bazda ise Çin hükümetinin uyguladığı Hacme Dayalı Satın Alma (VBP) ve NRDL programları, olgun ilaçlarda ortalama %50-60’a varan zorunlu fiyat indirimlerine neden olmaktadır.
• Kur Şoku ve Döviz Kuru Riskleri: Şirket satışlarının büyük kısmını uluslararası pazarlarda yaptığı için döviz dalgalanmalarına (örneğin Arjantin’deki hiperenflasyon) karşı son derece hassastır. Şirket, vadeli işlem sözleşmeleri kullanmasına rağmen ana yabancı para birimlerine karşı “kısa” (ödenecek) pozisyondadır. Bu nedenle, ABD dolarının tüm para birimlerine karşı tek tip %10 zayıflaması gibi bir “kur şoku”, şirketin vergi öncesi gelirini yaklaşık 131 milyon dolar düşürecek ve riskten korunma (hedge) araçlarının piyasa değerinde 671 milyon dolara varan bir zarara yol açabilecektir.
• Çin Pazarındaki Gardasil Kaybı: Çin’deki yerel bir üreticinin 9-valanlı HPV aşısını piyasaya sürmesi ve yerel distribütördeki aşırı stok yığılması nedeniyle şirketin Çin’deki Gardasil satışları keskin bir düşüş yaşamış ve 2025’te Çin’e sevkiyatlar durdurulmuştur. Şirket, bu pazarda 2026 yılında bir toparlanma beklememektedir.
• Borç Yükü ve Faiz Şoku: 2025 yıl sonu itibarıyla şirketin toplam borç yükü (kısa ve uzun vadeli borçlar dahil) 49,34 milyar dolardır. Borçların büyük kısmı uzun vadeli sabit faizli tahvillerden oluşsa da faiz oranlarındaki ani değişimler şirketin portföyünü etkilemektedir; faiz oranlarındaki 1 puanlık bir düşüşün yatırımların ve borçların net piyasa değerini 4,0 milyar dolar olumsuz etkileyeceği tahmin edilmektedir.
• AR-GE Başarısızlıkları ve Değer Düşüklükleri: Yeni bir ürün geliştirmenin riskleri çok yüksektir ve satın alınan milyar dolarlık araştırma programlarının klinik testlerde başarısız olması durumunda (geçmişte Gefapixant için yazılan 779 milyon dolarlık zarar gibi) büyük maddi değer düşüklüğü (impairment) zararları kaydedilebilir.
• Jeopolitik ve Tedarik Zinciri Riski: Şirketin, Çin’deki (örneğin Wuxi Apptech) ve diğer bölgelerdeki üretim/araştırma ortaklıkları, küresel jeopolitik gerilimlerin tırmanması durumunda (örneğin Çin, Rusya-Ukrayna, Orta Doğu) şirketin operasyonlarını, tedarik zincirini ve nakit akışını bozabilecek makroekonomik aşağı yönlü bir tehdit oluşturmaktadır.

13) Yatırım Kararı: Artılar ve Eksiler

Bu Şirkete Neden Yatırım Yapılmalı? (Güçlü Yönler ve Fırsatlar)

• Güçlü Boru Hattı (Pipeline) ve Yeni Büyüme Motorları: Şirket, 2030’ların ortalarına kadar 70 milyar doların üzerinde yeni ticari fırsat yaratması beklenen ve neredeyse tamamı “gişe rekortmeni” (blockbuster) potansiyeline sahip 20’den fazla yeni ilaç adayını piyasaya sürmektedir. Bu potansiyelin büyük bir kısmı önümüzdeki iki yıl içinde klinik olarak riskten arındırılmış olacaktır.
• Onkoloji Liderliği ve Keytruda Qlex Stratejisi: 2025’te satışları %7 artarak 31,64 milyar dolara ulaşan Keytruda, şirketin en güçlü gelir kaynağı olmaya devam etmektedir. Şirket, pazar payını korumak için ilacın deri altı (subkütan) versiyonu olan Keytruda Qlex’i başarıyla piyasaya sürmüş olup, 2028 yılına kadar %30-40 oranında bir benimsenme oranına ulaşmayı hedeflemektedir. Ayrıca böbrek hücresi karsinomu tedavisi Welireg satışları %41 gibi güçlü bir büyüme kaydetmiştir.
• Kardiyometabolik ve Solunum Alanındaki Başarılı Lansmanlar: Pulmoner arteriyel hipertansiyon (PAH) tedavisi için piyasaya sürülen Winrevair, 2025 yılında 1,44 milyar dolarlık dev bir satış rakamına ulaşarak standartları değiştiren bir tedavi olduğunu kanıtlamıştır. Ayrıca KOAH tedavisi için Ohtuvayre’nin lansmanı da güçlü bir başlangıç yapmıştır.
• Agresif ve Değer Yaratan Satın Almalar (M&A): Şirket portföyünü çeşitlendirmek ve patent kayıplarını telafi etmek için 2021’den bu yana 40 milyar dolardan fazla yatırım yapmıştır. Yakın zamanda grip enfeksiyonunu önlemeye yönelik, 5 milyar doların üzerinde potansiyeli olan MK-1406’yı bünyesine katmak için Cidara’yı ve KOAH ilacı Ohtuvayre için Verona Pharma’yı devasa bedellerle satın alarak boru hattını güçlendirmiştir.
• Hayvan Sağlığı Segmentinin Katlanması: Hayvan Sağlığı birimi 2025 yılında 6,35 milyar dolar satışla istikrarlı büyümesini sürdürmüştür. Yönetim, bu kârlı iş biriminin 2030’ların ortalarına kadar büyüklüğünü iki katından fazla artırmasını beklemektedir.
• Hissedar Dostu Sermaye Tahsisi: Şirket 2025 yılında temettüsünü hisse başına 0,85 dolara (%2,94 getiri) yükseltmiş ve Ocak 2026’da 10 milyar dolarlık yeni bir hisse geri alım programı açıklamıştır. Analistlerin hisse için ortak tavsiyesi “Al” yönünde olup, ortalama hedef fiyat %7,51’lik bir artış potansiyeline işaret etmektedir.

Bu Şirkete Neden Yatırım Yapılmamalı? (Riskler ve Tehditler)

• Yaklaşan Patent Uçurumları (Loss of Exclusivity – LOE): Şirketin satışlarının neredeyse yarısını oluşturan Keytruda’nın temel bileşen patentinin Aralık 2028’de süresi dolacak ve şirket biyobenzer rekabetiyle karşı karşıya kalacaktır. Ayrıca diyabet ilaçları Januvia/Janumet Mayıs 2026’da, anestezi ilacı Bridion ise Temmuz 2026’da ABD’de pazar münhasırlığını kaybedecektir; şirket bu ilaçların satışlarının hızla sıfırlanmasını beklemektedir.
• Enflasyonu Düşürme Yasası (IRA) Fiyat Baskıları: ABD hükümetinin Medicare programı kapsamında başlattığı fiyat belirleme uygulamasının yıkıcı etkileri başlamaktadır. Januvia (2026), Janumet (2027) ve Lenvima (2028) fiyat kontrollerine dahil edilmiştir. Şirket, en önemli ürünü Keytruda’nın da 2029 yılında bu fiyat sınırlamasına tabi tutulmasını ve ABD satışlarında ciddi bir düşüş yaşanmasını beklemektedir.
• Çin Pazarındaki Kriz ve Gardasil’in Çöküşü: Şirketin en önemli aşılarından olan HPV aşısı Gardasil’in küresel satışları, Çin’deki yerel bir rakibin (9-valanlı aşı) piyasaya girmesi ve distribütördeki stok yığılması nedeniyle 2025’te %39 oranında dramatik bir düşüş yaşamıştır. Şirket 2025 yılı içinde Çin’e aşı sevkiyatlarını durdurma kararı almış olup, 2026 yılında da Çin’deki satışlarda belirgin bir artış beklememektedir.
• Kısa Vadeli Büyüme Yavaşlaması ve Artan Maliyetler: Jenerik rekabeti, IRA fiyat baskıları ve Lagevrio satışlarındaki düşüş nedeniyle şirket 2026 yılında 2,5 milyar dolarlık bir gelir kaybı beklemekte olup, büyüme beklentisini yalnızca %1-3 gibi zayıf bir oranda (kur etkisi hariç %0-2) tutmaktadır. Ayrıca Cidara satın alımından kaynaklanan 9 milyar dolarlık tek seferlik masraf nedeniyle 2026 hisse başına kârı (EPS) hedefi baskılanmıştır.
• Hukuki Süreçler ve Vergi Cezaları İhtimali: Şirket; geçmişte satılan Dr. Scholl’s pudralarının asbeste neden olduğu iddiaları (mezotelyoma davaları), Bravecto’ya karşı açılan tüketici davaları ve ABD Adalet Bakanlığı’nın (DOJ) fiyatlandırma ve eşitlik programlarına yönelik (DEI) başlattığı federal soruşturmalarla yüzleşmektedir. Daha da önemlisi, ABD Gelir İdaresi (IRS) ile olan 1,3 milyar dolarlık geçiş vergisi uyuşmazlığı ve 260 milyon dolarlık ceza talebi bilançoyu tehdit etmektedir.
• Keytruda Qlex Patent İhlali Davaları: Halozyme adlı şirket, Keytruda’nın deri altı (Qlex) versiyonunun kendi patentlerini ihlal ettiği gerekçesiyle dava açmıştır. Bu davalar sonucunda Almanya’da ilacın satışını durduran bir ihtiyati tedbir kararı alınmış olup hukuki belirsizlik devam etmektedir.

14) Değerlendirme ve Sonuç

Tüm bu tabloya ek olarak, şirketin genel profilini ve yatırımcı algısını tamamlayacak birkaç önemli noktaya daha değinmekte fayda var:

14.1. Çevresel, Sosyal ve Kurumsal Yönetişim (ESG) Başarıları

Merck, sürdürülebilirlik ve sosyal sorumluluk konularını sadece bir halkla ilişkiler faaliyeti olarak değil, doğrudan şirket stratejisinin ve yönetim tazminatlarının bir parçası olarak görmektedir. Şirket, yıllık yönetici nakit teşviklerini belirleyen “Şirket Karnesi”nin (Scorecard) %10’unu sürdürülebilirlik hedeflerine (ilaca küresel erişimin artırılması, çalışan kapsayıcılığı vb.) bağlamıştır. Bu güçlü ESG odaklılığı dış otoriteler tarafından da tescillenmiştir:

• Newsweek & Statista: 2024 ve 2025 yıllarında “Amerika’nın En Sorumlu Şirketleri” listesinde genel klasmanda ve sağlık sektöründe 1. sırada yer alarak bu unvanı üst üste beş yıl korumuştur.
• TIME: “Dünyanın En Sürdürülebilir Şirketleri” listesinde 28. sıradadır.
• Barron’s: En Sürdürülebilir 100 Şirket listesinde sektöründe 1., genelde ise 38. sıradadır. Bu durum, özellikle ESG kriterlerine dikkat eden kurumsal yatırımcılar (fonlar) için Merck’i çok cazip bir liman haline getirmektedir.

14.2. Güçlü Hissedar Getirisi ve Sermaye Tahsisi

Merck, devasa nakit akışını yalnızca şirket satın almalarına (BD) değil, yatırımcılarını ödüllendirmeye de ayırmaktadır. Şirket, 2025 yılı boyunca yatırımcılarına temettü (8,2 milyar dolar) ve hisse geri alımları (5,1 milyar dolar) yoluyla toplam 13,3 milyar dolar nakit iade etmiştir. Ayrıca Kasım 2025’te çeyreklik temettü ödemesini hisse başına 0,85 dolara yükseltmiş ve hemen ardından Ocak 2026’da 10 milyar dolarlık yepyeni bir hisse geri alım (buyback) programı açıklamıştır. Bu güçlü sermaye tahsisi, hisse fiyatı üzerinde bir destek tamponu (cushion) yaratmaktadır.

14.3. Performans Odaklı Yönetim Kültürü

Şirketin CEO’su Robert M. Davis’in hedef ücret paketinin (Target TDC) %92’si tamamen performansa dayalı ve riske atılmış durumdadır (bunun %70’i Performans Hisse Birimleri, %30’u ise hisse senedi opsiyonlarından oluşmaktadır). Diğer üst düzey yöneticiler için de bu oran %82 seviyesindedir. 2024 yılındaki %94’lük rekor “Say-on-Pay” (ücretlendirmeye onay) oyu, hissedarların yönetim kurulunun bu performans odaklı vizyonuna ne kadar güvendiğini göstermektedir.

14.4. Sonuç

Merck & Co., Inc. (MRK), 130 yılı aşkın köklü tarihi, 285 milyar doları aşan piyasa değeri ve onkoloji alanındaki tartışılmaz liderliğiyle küresel ilaç endüstrisinin en güçlü “Mega-Cap” şirketlerinden biridir. Günümüzde şirket, tarihinin en büyük ticari başarısını (Keytruda) yaşarken, aynı zamanda en kritik dönüşüm dönemlerinden (Patent Uçurumu – LOE) birinden geçmektedir. Tek başına yılda 31,6 milyar dolar gelir üreten (toplam satışların %49’u) Keytruda’nın 2028 yılı sonu itibarıyla patent korumasını kaybedecek olması ve 2029’da ABD’de IRA kapsamında fiyat indirimlerine maruz kalacak olması, “Merck, Keytruda sonrasında ne yapacak?” sorusunu ilaç sektörünün en çok tartışılan konularından biri haline getirmiştir.

Merck yönetimi bu krizi bekleyerek değil, agresif bir şekilde hareket ederek karşılamaktadır. Şirket sadece 2021’den bu yana portföyünü çeşitlendirmek için dış inovasyona (M&A ve lisanslama) 40 milyar doların üzerinde kaynak aktarmış ve devasa bir Ar-Ge bütçesiyle (2025’te 15,7 milyar dolar) kendi iç boru hattını güçlendirmiştir. Bu stratejinin meyveleri toplanmaya başlanmıştır:

Merck & Co.; risk sevmeyen, istikrarlı temettü büyümesi (%2,94 getiri oranı) ve güçlü bilanço arayan uzun vadeli yatırımcılar için güvenli bir limandır. Şirket, kısa ve orta vadede (2025-2027) jenerik rekabeti (Januvia, Bridion) ve Çin’deki aşı (Gardasil) pazarındaki daralmalar nedeniyle büyümesinde yatay seyirler ve yavaşlamalar (%1-3 arası) yaşayacaktır.

Ancak resme uzun vadeli bakıldığında; şirketin elindeki devasa nakit üretim gücü, iş geliştirme (M&A) konusundaki acımasız disiplini ve 80’den fazla Faz 3 klinik çalışmasının yakında vereceği sonuçlar, Merck’in 2028 sonrasındaki “Keytruda sonrası” dönemi başarıyla atlatabileceğine dair güçlü bir sinyal vermektedir. Şirket; yenilikçi bilimi finansal değere dönüştürme konusunda sektördeki en yetkin oyunculardan biridir. Bu nedenle Merck’e yapılacak bir yatırım, aslen şirketin onkoloji dışındaki bu devasa 70 milyar dolarlık yeni ürün boru hattını ticari bir başarıya dönüştürebilme becerisine yapılmış bir yatırım olacaktır.

Okuduğunuz için teşekkür ederim. Bir sonraki şirket inceleme yazısında görüşmek üzere.

---

* Şirketin piyasa değeri yazının yayımlandığı tarihte borsada oluşan değeridir. Yazıyı yayımlanma tarihinden farklı bir zamanda okuyorsanız piyasa değeri değişmiş olabilir.